میهن نیوز- معاون فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان زنجان با تشریح عملکرد این معاونت در حوزه نظام فنی و اجرایی، از فعالیت ۴۴۱ پیمانکار از مجموع ۶۶۶ پیمانکار ثبت‌شده و فعالیت ۴۰ شرکت از مجموع ۴۹ شرکت مهندسی مشاور استان خبر داد و گفت: نسبت فعالیت پیمانکاران در زنجان به ۶۶ درصد و نسبت فعالیت شرکت‌های مهندسی مشاور به ۸۲ درصد رسیده است؛ شاخص‌هایی که به گفته وی، از وضعیت مناسب استان در مقایسه با استان‌های همجوار حکایت دارد. محمود محمدی مشفق همچنین بر نقش نظارت فنی در اجرای صحیح پروژه‌های عمرانی، ارتقای توان تخصصی عوامل اجرایی و برگزاری دوره‌های آموزشی برای بهبود کیفیت اجرای طرح‌ها تأکید کرد.
به گزارش پایگاه خبری سیاسی میهن نیوز، محمود محمدی مشفق در جمع خبرنگاران با تشریح وظایف و عملکرد این معاونت در حوزه نظام فنی و اجرایی گفت: تحقق اهداف توسعه‌ای تنها با تدوین برنامه و تأمین منابع مالی امکان‌پذیر نیست، بلکه پس از پیش‌بینی اعتبار و تبدیل برنامه به پروژه، باید زمینه اجرای صحیح و فیزیکی طرح‌ها نیز فراهم شود؛ موضوعی که به تعامل مستمر نظام بودجه‌ریزی و نظام فنی و اجرایی نیاز دارد.
وی اظهار کرد: زمانی که برای حل یک مسأله برنامه‌ریزی انجام می‌شود، لازم است منابع مورد نیاز آن نیز تأمین شود تا برنامه در قالب پروژه‌ای مشخص و دارای اعتبار تعریف شود. با این حال، تخصیص منابع به‌تنهایی به معنای تحقق توسعه نیست و باید پروژه‌ها در مرحله اجرا نیز از نظر فنی، اجرایی و نظارتی به‌درستی پیش بروند.
محمدی افزود: نظام بودجه‌ریزی و نظام فنی و اجرایی در تعامل با یکدیگر تلاش می‌کنند زیرساخت‌های لازم برای اجرای طرح‌ها و تحقق اهداف توسعه‌ای را فراهم کنند. در این فرایند، معاونت فنی مسوولیت‌هایی از جمله تشخیص صلاحیت عوامل نظام فنی، بررسی وضعیت مهندسان مشاور و پیمانکاران، تدوین ضوابط اجرایی، نظارت بر پروژه‌ها و ورود به اختلافات فنی و تلاش برای حل‌وفصل آن‌ها را بر عهده دارد.
این مسوول با اشاره به اهمیت کیفیت اجرای پروژه‌های عمرانی اظهار داشت: برای آنکه منابع پیش‌بینی‌شده در برنامه‌ها به نتیجه ملموس تبدیل شوند، باید عوامل اجرایی واجد صلاحیت باشند، ضوابط فنی رعایت شود و نظارت کافی بر روند اجرای پروژه‌ها صورت گیرد. به همین دلیل، ارزیابی ظرفیت پیمانکاران و شرکت‌های مشاور، نظارت بر طرح‌ها و ارتقای دانش تخصصی فعالان این حوزه از محورهای مهم فعالیت معاونت فنی است.
فعالیت ۴۴۱ پیمانکار از مجموع ۶۶۶ پیمانکار استان
معاون فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان زنجان با ارائه آماری از وضعیت پیمانکاران استان گفت: در مجموع ۶۶۶ پیمانکار در زنجان شناسایی شده‌اند که از این تعداد، ۴۴۱ پیمانکار فعال هستند و ۲۲۵ پیمانکار نیز به دلایل مختلف، از جمله شرایط اقتصادی، فعالیتی ندارند.
وی افزود: بر این اساس، نسبت پیمانکاران فعال به کل پیمانکاران استان حدود ۶۶ درصد است که این شاخص در مقایسه با استان‌های همجوار وضعیت مناسبی را نشان می‌دهد.
محمدی مشفق ادامه داد: فعال بودن بخش قابل توجهی از پیمانکاران می‌تواند در افزایش ظرفیت اجرایی استان و پیشبرد پروژه‌های عمرانی نقش مؤثری داشته باشد. البته شرایط اقتصادی و توان فعالیت شرکت‌ها نیز از عواملی است که بر حضور مستمر پیمانکاران در اجرای پروژه‌ها اثر می‌گذارد.
وی با تأکید بر ضرورت تقویت ظرفیت‌های اجرایی استان اظهار داشت: نظام فنی و اجرایی زمانی می‌تواند به شکل مطلوب عمل کند که مجموعه‌ای از پیمانکاران توانمند و واجد صلاحیت در کنار مهندسان مشاور متخصص فعالیت داشته باشند و اجرای پروژه‌ها نیز بر اساس ضوابط و استانداردهای فنی دنبال شود.
فعالیت ۴۰ شرکت مهندسی مشاور در زنجان
این مسوول در ادامه به وضعیت شرکت‌های مهندسی مشاور استان اشاره کرد و گفت: در حال حاضر ۴۹ شرکت مهندسی مشاور در زنجان وجود دارد که ۴۰ شرکت از آن‌ها فعال هستند و ۹ شرکت فعالیتی ندارند.
وی افزود: نسبت شرکت‌های مشاور فعال به کل شرکت‌های ثبت‌شده در استان به حدود ۸۲ درصد می‌رسد که این شاخص نیز بر اساس آمار ارائه‌شده، از میانگین کشوری و وضعیت استان‌های همجوار بالاتر است.
معاون فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان زنجان اظهار داشت: شرکت‌های مهندسی مشاور در مراحل مختلف طراحی، بررسی‌های تخصصی و ارائه خدمات فنی به پروژه‌ها نقش دارند و توان تخصصی آن‌ها می‌تواند بر کیفیت تصمیم‌گیری‌های فنی و روند اجرای طرح‌های عمرانی تأثیر مستقیم بگذارد.
وی ادامه داد: حفظ و تقویت ظرفیت شرکت‌های مشاور در کنار پیمانکاران فعال، از الزامات اجرای مناسب پروژه‌هاست؛ زیرا تحقق اهداف عمرانی تنها به تأمین منابع مالی وابسته نیست و کیفیت طراحی، توان اجرایی و نظارت تخصصی نیز در آن نقش تعیین‌کننده دارد.
صدور صلاحیت برای پیمانکاران و شرکت‌های مشاور
محمدی مشفق با اشاره به اقدامات انجام‌شده در زمینه ارزیابی و تعیین صلاحیت عوامل فنی و اجرایی گفت: معاونت فنی در کنار رسیدگی به امور پیمانکاران و مهندسان مشاور، فرایندهای مرتبط با تشخیص صلاحیت و بررسی ظرفیت عوامل اجرایی را نیز دنبال می‌کند.
وی افزود: در نیمه نخست سال ۱۴۰۵، برای ۸۵ شرکت پیمانکاری و پنج مجموعه مشاور، اقدامات مرتبط با صلاحیت و امور تخصصی انجام شده است.
این مسوول با بیان اینکه توسعه نظام فنی و اجرایی به ساماندهی فعالان این حوزه نیاز دارد، اظهار داشت: ارزیابی صلاحیت‌ها به دستگاه‌های اجرایی کمک می‌کند تا در اجرای پروژه‌ها از ظرفیت عوامل متناسب با نیازهای فنی طرح‌ها استفاده کنند و زمینه افزایش انضباط، کیفیت و کارآمدی در فرایند اجرای پروژه‌ها فراهم شود.
تأکید بر تبدیل پیمانکاری حقیقی به شرکت‌های حقوقی
معاون فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان زنجان در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت پیمانکاران حقیقی اشاره کرد و گفت: در کنار شرکت‌های پیمانکاری، تعدادی از فعالان این حوزه به‌صورت حقیقی فعالیت می‌کنند و ساماندهی وضعیت آن‌ها نیز از موضوعات قابل توجه در نظام فنی و اجرایی استان است.
وی افزود: در دوره‌های مختلف، شمار پیمانکاران حقیقی استان حدود ۴۴۰ نفر بوده است و در نیمه نخست سال جاری نیز برای ۳۷ پیمانکار حقیقی اقداماتی در معاونت فنی انجام شده است.
محمدی مشفق با اشاره به ضرورت توسعه فعالیت‌های حرفه‌ای در قالب شرکت‌های حقوقی اظهار داشت: حرکت از فعالیت‌های فردی به سمت تشکیل شرکت‌های حقوقی می‌تواند به تقویت ساختار حرفه‌ای پیمانکاری، استمرار فعالیت اقتصادی و افزایش ظرفیت شرکت‌ها برای حضور در پروژه‌های آینده کمک کند.
وی ادامه داد: با گسترش فعالیت‌های عمرانی و پیچیده‌تر شدن نیازهای اجرایی، تقویت ساختار شرکت‌ها و فراهم کردن زمینه فعالیت منسجم‌تر آن‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کند و می‌تواند به ارتقای توان رقابتی فعالان این حوزه منجر شود.
نظارت فنی بر پروژه‌های مهم عمرانی و خدماتی استان
معاون فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان زنجان با تشریح بخشی از فعالیت‌های نظارتی این معاونت گفت: نظارت فنی بر پروژه‌ها از وظایف مهم این مجموعه است و با هدف بررسی روند اجرای طرح‌ها، رعایت الزامات فنی و شناسایی مسائل و نواقص احتمالی انجام می‌شود.
وی افزود: در سال جاری، ۱۴ پروژه در حوزه‌های مختلف مورد نظارت فنی قرار گرفته‌اند و در میان پروژه‌های مورد اشاره می‌توان به طرح‌های مرتبط با فاضلاب زنجان، مراکز آموزش فنی‌وحرفه‌ای دختران و پسران، مجموعه شهید پرستاری، سرویس دانشگاه علوم پزشکی، دانشکده بهداشت محیط و کنارگذر شمالی شهر زنجان اشاره کرد.
این مسوول اظهار داشت: پروژه‌های عمرانی و خدماتی به دلیل برخورداری از ابعاد فنی و اجرایی متفاوت، نیازمند نظارت تخصصی هستند تا روند اجرا با اهداف پیش‌بینی‌شده و ضوابط فنی انطباق داشته باشد.
وی ادامه داد: نظارت مؤثر می‌تواند به شناسایی به‌موقع مشکلات، کاهش احتمال بروز نواقص اجرایی و افزایش اطمینان از کیفیت اجرای طرح‌ها کمک کند. در این چارچوب، بررسی وضعیت پروژه‌ها و پیگیری مسائل فنی از جمله اقداماتی است که برای حمایت از اجرای صحیح طرح‌های توسعه‌ای دنبال می‌شود.
برگزاری سمینارهای تخصصی برای توانمندسازی عوامل فنی
محمدی مشفق با تأکید بر اینکه اجرای مناسب پروژه‌ها به نیروی انسانی متخصص و آشنا با ضوابط فنی نیاز دارد، گفت: نظام فنی و اجرایی بدون برخورداری از عوامل ماهر و توانمند نمی‌تواند به اهداف خود دست یابد؛ به همین دلیل، آموزش و ارتقای دانش تخصصی فعالان این حوزه همواره مورد توجه معاونت فنی قرار داشته است.
وی افزود: از سال ۱۳۹۶، این معاونت با وجود آنکه برگزاری برخی از این برنامه‌ها جزو وظایف مستقیم آن نبوده است، برگزاری سمینارها و برنامه‌های آموزشی برای توانمندسازی عوامل فنی استان را دنبال کرده است.
این مسوول اظهار داشت: تاکنون ۱۱ سمینار تخصصی در این چارچوب برگزار شده و بخشی از این برنامه‌ها نیز در نیمه نخست سال جاری اجرا شده است. محورهای آموزشی این سمینارها بر مسائل کاربردی و نیازهای روز فعالان فنی و اجرایی متمرکز بوده است.
وی ادامه داد: از جمله موضوعات مورد توجه در این برنامه‌ها می‌توان به نحوه تنظیم و نگارش صورت‌وضعیت‌ها، آشنایی با فهرست‌بها، موضوعات مرتبط با تعدیل و جبران تغییرات هزینه‌ها، برنامه‌ریزی پروژه، دعاوی و حل اختلافات و نحوه محاسبه و انجام نظارت کارگاهی اشاره کرد.
آموزش تخصصی؛ زمینه‌ساز کاهش اختلافات و بهبود اجرای پروژه‌ها
معاون فنی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان زنجان با اشاره به اهمیت آموزش‌های کاربردی گفت: آشنایی پیمانکاران، مهندسان مشاور و عوامل نظارتی با ضوابط و روش‌های اجرایی می‌تواند از بروز بخشی از اختلافات در مراحل مختلف پروژه‌ها جلوگیری کند و به افزایش هماهنگی میان عوامل دخیل در اجرای طرح‌ها منجر شود.
وی افزود: موضوعاتی مانند صورت‌وضعیت‌نویسی، محاسبه هزینه‌ها، برنامه‌ریزی و مدیریت پروژه و نحوه رسیدگی به دعاوی، از جمله مواردی هستند که تسلط بر آن‌ها برای پیمانکاران و کارشناسان فنی ضروری است.
محمدی مشفق اظهار داشت: آموزش‌های تخصصی زمانی اثربخش خواهند بود که متناسب با نیازهای واقعی فعالان حوزه فنی و اجرایی طراحی شوند و بتوانند در روند روزمره فعالیت آن‌ها کاربرد داشته باشند.
وی تأکید کرد: تداوم این برنامه‌ها در کنار نظارت بر پروژه‌ها و ارتقای صلاحیت عوامل اجرایی، می‌تواند به تقویت نظام فنی و اجرایی استان، بهبود کیفیت طرح‌های عمرانی و استفاده مؤثرتر از منابع اختصاص‌یافته کمک کند.
تعامل نظام بودجه و نظام فنی برای تحقق توسعه
این مسوول در جمع‌بندی سخنان خود، تعامل میان نظام بودجه‌ریزی و نظام فنی و اجرایی را یکی از پیش‌نیازهای تحقق توسعه دانست و گفت: برنامه‌ریزی زمانی به نتیجه می‌رسد که منابع مالی آن تأمین شود و پروژه تعریف‌شده نیز با رعایت الزامات فنی، توان اجرایی مناسب و نظارت مستمر به مرحله اجرا برسد.
وی افزود: تشخیص صلاحیت پیمانکاران و مهندسان مشاور، نظارت بر پروژه‌ها، رسیدگی به مسائل و اختلافات فنی و برگزاری دوره‌های آموزشی، اجزای مکملی هستند که در کنار یکدیگر به بهبود عملکرد نظام فنی و اجرایی کمک می‌کنند.
محمدی مشفق خاطرنشان کرد: تقویت توان تخصصی عوامل اجرایی و افزایش کیفیت نظارت بر پروژه‌ها، زمینه را برای اجرای بهتر طرح‌های عمرانی و تبدیل منابع و برنامه‌های توسعه‌ای به نتایج ملموس فراهم می‌کند.
About the Author
